Prensa en un magazine ateniense:
ΜΑΘΗΜΑ. ΤΕΧΝΗ ΣΕ... ΤΕΝΤΩΜΕΝΟ ΣΧΟΙΝΙ
The Circus
Οχι ζώα, μόνο άνθρωποι
Η μοναδική σχολή της χώρας μας στην οποία η φράση «Παιδί μου, είσαι κλόουν!» αποτελεί έπαινο είναι πλέον γεγονός! Οι καθηγητές φορούν κόκκινες μύτες και ξέρουν να ισορροπούν καλύτερα από τους κοστουμαρισμένους ομόλογούς τους. Το τσίρκο χωρίς ζώα αποτελεί ύμνο στην ελευθερία του ανθρώπου και τη δίψα του για την περιπέτεια.
Οι γονείς τους σίγουρα δεν θα έζησαν τις ευτυχέστερες στιγμές της ζωής τους όταν ο γιος τους τους ανακοίνωνε ότι θα γίνει κλόουν ή η κόρη τους ακροβάτισσα. Αλλά, τι να γίνει; Πάντα το διαφορετικό φαντάζει τρομακτικό.
Ολοι οι άνθρωποι που με περιστοιχίζουν εδώ ένα πράγμα έχουν καταφέρει να πετύχουν στα σίγουρα: να κάνουν από νωρίς την επανάστασή τους. Οχι μόνο απέναντι στον μπαμπά και στη μαμά, αλλά απέναντι σε βαρετές σπουδές, ανιαρές δουλειές κι αδιάφορες ζωές. Αν μη τι άλλο, ετούτοι οι κλόουν, οι ζογκλέρ, οι ακροβάτες έχουν τσαγανό.
Με το πρόσωπο βαμμένο κάτασπρο, μέσα σ' ένα κοστούμι παλιάτσου, ο διευθυντής της σχολής αναλαμβάνει να μας εξηγήσει... Γιος στρατιωτικού γιατρού, ο Κώστας Βαζαίος, που ποζάρει στην αρχή του άρθρου, μέχρι πριν από 10 χρόνια ήταν ένας καλός διαφημιστής, όταν αποφάσισε να τα παρατήσει και να φύγει με το τσίρκο. Από τότε έχει γυρίσει όλο τον κόσμο παίζοντας, μαθαίνοντας, γνωρίζοντας τόπους και ανθρώπους.
Πριν από δύο χρόνια αποφάσισε να δημιουργήσει στον Κεραμεικό τη Circus Dayz, την πρώτη και μοναδική σχολή τσίρκου της Ελλάδας. «Μόνο στη χώρα μας η έννοια τσίρκο και σχολή μοιάζουν αντιφατικές. Σε όλη την Ευρώπη υπάρχουν κρατικές και ιδιωτικές σχολές, που επιχορηγούνται κι αναγνωρίζονται από το κράτος. Οι υποψήφιοι περνάνε από σκληρές οντισιόν και ακόμη σκλη- ρότερη εκπαίδευση. Σε καμία άλλη χώρα η έννοια τσίρκο δεν είναι τόσο αρνητικά φορτισμένη».
Οι καθηγητές βγαίνουν ένας ένας από την αίθουσα διδασκαλίας για να γνωριστούμε στην αυλή. Ανάμεσα σε μονόροδα ποδήλατα και τρίκυκλα, βάρκες και πλαστικά λουλούδια, μοιάζουν σαν καθηγητές της σχολής τού Χάρι Πότερ. Ο ένας παίζει με φωτιές, ο άλλος περπατάει σε σχοινί, ο τρίτος παίζει με γυάλινες σφαίρες. «Οπως όλες οι τέχνες, το τσίρκο απαιτεί πολλή δουλειά για να κάνεις το δύσκολο να φαίνεται απλό. Μοιάζει μποέμ, αλλά κατά βάθος ζούμε την ασκητική ζωή ενός αθλητή. Απαιτεί πρόγραμμα, συγκέντρωση, πειθαρχία, πολύωρη προπόνηση».
Η σημερινή μορφή του τσίρκου υπάρχει από το 1770, όταν ο Philip Astley δημιούργησε μία μικρή αρένα στο Λονδίνο. Ο Astley παρουσίαζε νούμερα με άλογα και αναβάτες, σχοινοβάτες, ταχυδακτυλουργούς και κλόουν. Στα επόμενα 50 χρόνια, πολλοί μιμήθηκαν το παράδειγμα του Astley κι έτσι δημιουργήθηκαν τσίρκα σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο Χρόνης σπούδασε τσίρκο στη Βαρκελώνη και διδάσκει τώρα στην Ελλάδα. «Εδώ η σχολή είναι ακόμη στα σπάργανα, φιλοδοξούμε όμως να αναπτύξουμε ένα πρόγραμμα αντίστοιχο των ευρωπαϊκών. Εξω οι καλλιτέχνες διδάσκονται ανατομία, κλασικό και μοντέρνο χορό, υποκριτική. Και, φυσικά, όλες τις ισορροπιστικές τέχνες, ακροβατικά εδάφους και αέρος, ζογκλερικά. Εδώ ακόμη προσφέρουμε τα βασικά μαθήματα που αφορούν τις τέχνες του τσίρκου και κάποια εξειδικευμένα σεμινάρια, στα οποία διδάσκουν καλλιτέχνες από την Αργεντινή, την Ουρουγουάη κ.α.».
Οι μαθητές αντί για βιβλία φέρνουν κορύνες και μπαλάκια και φτάνουν στη σχολή καβάλα σε ξυλοπόδαρα. Στο μάθημα, αφού κάνουν μία ώρα προθέρμανση, μαθαίνουν να περπατούν σε τεντωμένο σχοινί, να κρέμονται με το κεφάλι ανάποδα, να κάνουν ανάποδες τούμπες. «Την τελευταία δεκαετία έχει γίνει μόδα το τσίρκο και στην Ελλάδα, ειδικά από τότε που έρχονται κι εδώ μεγάλες παραγωγές, οι οποίες δεν έχουν σχέση με το παλιό τσίρκο που κακοποιούσε ζώα. Εμείς υπηρετούμε το νέο τσίρκο, που παντρεύει πολλές τέχνες, όπως ο χορός, η υποκριτική, η ζωγραφική. Και, κυρίως, δεν έχει ζώα» μου εξηγεί ο Κωστής, ενώ είναι εμφανής η αγωνία του να περάσει το μήνυμα πως «το τσίρκο είναι τέχνη και, μάλιστα, από τις ευγενέστερες. Δεν μπορεί να έχει καμία σχέση με εξαθλιωμένες τίγρεις και ταλαιπωρημένους ελέφαντες».
Οντως, οι περισσότεροι άνθρωποι εδώ, μαθητές και καθηγητές, πιστεύουν βαθιά στην τέχνη τους, που «είναι ισορροπία, αλλά όχι μόνο· υποκριτική, αλλά όχι μόνο· επικοινωνία, αλλά όχι μόνο». Ο Πεπερόνιους μόνο με κλόουν δεν μοιάζει όταν προσπαθεί να ορίσει τι είναι ένας «περφόμερ του τσίρκου», όπως επιμένει να σημειώσω. «Στην Ελλάδα υπάρχει τεράστια άγνοια. Πιστεύουν όλοι ότι ο κλόουν είναι ένας τύπος με μεγάλα παπούτσια και κόκκινη μύτη. Στην πραγματικότητα, είναι ένας διασκεδαστής υψηλών απαιτήσεων, που ενώ φτιάχνει έναν χαρακτήρα, δεν έχει την ευκολία του ηθοποιού που ερμηνεύει ένα κείμενο. Αυτοσχεδιάζει κάθε στιγμή κι αφού δεν έχει κείμενο οφείλει να ανακαλύψει τον κλόουν που κρύβει μέσα του, αυτόν τον τύπο που αυτοσαρκάζεται και σαρκάζει την κάθε δυσκολία». Ο Πέπε είναι 32 χρόνων κι έφυγε με το τσίρκο στα 28 του. Από τότε παίζει σε παραστάσεις από το Μέγαρο Μουσικής μέχρι τους δρόμους του κέντρου. «Η πιο δύσκολη παράσταση είναι πάντα στο δρόμο. Εκεί ανταγωνίζεσαι κάθε εξωτερικό αντιπερισπασμό που μπορεί να τραβήξει την προσοχή του θεατή. Ενα μηχανάκι που μαρσάρει ή ένα σκυλί που περνάει τρέχοντας μπορεί να σου καταστρέψει την παράσταση ή να γίνει επιτυχώς κομμάτι της».
Για του δρόμου τη χαρά μιλάνε ασταμάτητα και η Γκουλιελμίνα με τον Χουάν. Είναι ένα ζευγάρι ακροβατών από την Αργεντινή που ζουν στη Βαρκελώνη και ήρθαν για λίγο ως επισκέπτες καθηγητές στη σχολή. Η Γκουλιελμίνα σπούδαζε δημοσιογραφία κι ο Χουάν ζωγραφική όταν ανακάλυψαν ο ένας τον άλλο και οι δύο μαζί τα ακροβατικά. Από τότε είναι αχώριστοι στη ζωή και στο σκοινί και γυρίζουν ανά τον κόσμο παρουσιάζοντας τα νούμερά τους. «Υπάρχει μία κατ' αρχήν αντίφαση στον κόσμο του τσίρκου. Εμείς ζούμε με ένα σακίδιο στο χέρι και είμαστε διαρκώς σε κίνηση. Αυτό φαίνεται πολύ ανέμελο, κι ώς έναν βαθμό είναι! Από την άλλη, είμαστε πολύ οργανωμένοι για να μπορούμε να μη χάνουμε τις πτήσεις, για να διαχειριζόμαστε τα χρήματα. Τώρα ετοιμάζουμε δική μας σχολή στη χώρα μας». Οι απίστευτοι αυτοί πολυ- ταξιδεμένοι, καλλιεργημένοι και... απολύτως παντρεμένοι τύποι είναι μόλις 24 χρόνων!
«Γενικώς είναι παρεξηγημένη η κοινωνία του τσίρκου, ενώ στην οργάνωσή της είναι υποδειγματική. Στην πραγματικότητα πρόκειται για απολύτως συντονισμένες ομάδες ανθρώπων, για δημοκρατικές κολεκτίβες όπου όλοι τα κάνουν όλα. Στο τσίρκο δεν μπορείς να είσαι σταρ. Μόλις τελειώσει η παράσταση ο ένας θα καθαρίσει, ο άλλος θα φτιάξει φαγητό, ο τρίτος θα πλύνει τα πιάτα. Οφείλεις να επικοινωνείς και να μοιράζεσαι, αφού με τους άλλους δεν δουλεύεις απλώς, αλλά ζεις 24 ώρες το 24ωρο» λέει ο Κωστής.
Πόση ασφάλεια προσφέρει αυτή η ζωή σε μια εποχή που οικονομίες και κοινωνίες επιζητούν την ασφάλεια σαν το άγιο δισκοπότηρο; «Καλά κάνουν. Καλά κάνουμε, όμως, κι εμείς» θα με αποστομώσει η Αγγελική πριν καλά καλά τελειώσω. Η Αγγελική είναι ακροβάτισσα τα τελευταία τρία χρόνια. Πριν ήταν διαφημίστρια μέχρι που συνάντησε έναν αργεντίνο ακροβάτη «κι εκεί κατάλαβα πως όλη η ζωή μου ήταν λάθος. Και πως κάτι άλλο ήθελα να κάνω, κάτι εντελώς διαφορετικό από το να είμαι κλεισμένη σε ένα γραφείο όλη μέρα, να κυνηγάω πελάτες. Καταλαβαίνω τους ανθρώπους που έχουν την ασφάλεια ως μοναδικό κριτήριο για τις επιλογές τους, αλλά πόσο ασφαλείς είναι στ' αλήθεια; Τώρα πια, με την κρίση, κανένας δεν ξέρει αν θα απολυθεί και πότε, αν θα πάρει σύνταξη και πώς θα εξελιχθεί η ζωή του. Οπότε, ας το διασκεδάσουμε!»
Στη Γαλλία τα ζογκλερικά διδάσκονται στο σχολείο ως μάθημα επιλογής. Και στη Ρωσία το τσίρκο διδάσκεται στο μάθημα του σχολικού επαγγελματικού προσανατολισμού. Στην Ελλάδα δεν υπάρχει καν νομικό πλαίσιο που να διέπει μια σχολή και τη λειτουργία της. «Είμαστε η πρώτη γενιά που αφιερώθηκε συνειδητά στο τσίρκο κι έχουμε καθήκον να το καθιερώσουμε. Γι' αυτό φτιάξαμε τη σχολή, γι' αυτό πήραμε αναγνώριση από την ευρωπαϊκή ομοσπονδία σχολών, γι' αυτό επιδιώκουμε το νομικό πλαίσιο».
Ο Μιχάλης είναι ο πιο ιδιαίτερος από τους καθηγητές που συναντώ. Γεννημένος στην Ελλάδα από νιγηριανούς γονείς, αντιμετωπίζει όλα τα προβλήματα που έχουν οι μετανάστες δεύτερης γενιάς. Αν και δεν έχει πάει ποτέ στη χώρα καταγωγής του, αν και τα ελληνικά είναι η γλώσσα του, για το κράτος παραμένει ξένος. Ωστόσο, είναι ηθοποιός του Εθνικού Θεάτρου, σπουδάζει κρουστά, διδάσκει τσίρκο κι έχει φτιάξει «Το Κατώι», έναν χώρο κάτω από τη σχολή, όπου γίνονται μαθήματα υποκριτικής, κατασκευής σκηνικών και ενδυματολογίας. «Οι περισσότεροι περιμένουν να πουλάω CD. Εγώ έκανα μια διαφορετική επιλογή, πολύ πιο δύσκολη και πολύ πιο γοητευτική. Υπάρχουν φορές που δεν ξέρω αν θα πληρώσω το νοίκι, που δεν έχω να φάω, αλλά θα ήταν ωραία η ζωή αν δεν υπερασπιζόμουν αυτό που αγαπώ; Αλλωστε, το τσίρκο δεν το διαλέγεις μόνο εσύ. Το τσίρκο περνάει και σε παίρνει μαζί του...»
entrada de Circo Zeta a las
04:51
0 comentarios
Suscribite a nuestro blog